Gümrük Koçu - Ufuk Çetintaş

⚖️ GÜMRÜK CEZALARI

Gümrük Kanunu Md. 231-241 - Kapsamlı Rehber

Tıklayarak aç/kapa • Detaylı • Hukuki

📋 1. GENEL HÜKÜMLER (GK 231-232) Aç/Kapa

⏰ ZAMANAŞIMI KURALLARI

📅 İdari Yaptırım Zamanaşımı

İdari yaptırıma konu fiilin, ceza uygulamasını gerektiren bir fiile ilişkin olması ve dava açılmış olması kaydıyla,

İdari yaptırım kararları TÜRK CEZA KANUNUNDAKİ dava ve ceza zamanaşımı süreleri içerisinde uygulanır.

💰 Vergi Bağlı Ceza Zamanaşımı

Vergi alacağına BAĞLI idari PARA CEZALARININ ZAMANAŞIMI,
Bu para cezalarına ilişkin VERGİLERİN ZAMANAŞIMINA TABİDİR.

🏛️ GENEL UYGULAMA KURALLARI

Kural Açıklama
Mülkiyet Kamuya Geçen Eşya MÜLKİYETİNİN KAMUYA GEÇİRİLMESİNE karar verilen eşyanın BULUNAMAMASI hâlinde
KAİM DEĞER olarak eşyanın GÜMRÜKLENMİŞ DEĞERİNİN kamuya geçirilmesine karar verilir
Yanlış İzahat Verilmesi Gümrük tarafından YÜKÜMLÜYE yazı ile YANLIŞ İZAHAT VERİLMİŞ OLMASI hâlinde;
İdari PARA CEZASI ve FAİZ UYGULANMAZ (Vergiler tahsil edilir)
Ceza Tebliği PARA CEZALARI; vergiler ile aynı zamanda karara bağlanarak TEBLİĞ EDİLİR ve aynı zamanda ÖDENİR
Tek Tahakkuk KONUSU ve YÜKÜMLÜSÜNÜN aynı olması, aralarında maddi veya hukuki yönden bağlılık bulunması şartıyla
BİRDEN FAZLA beyannameye ilişkin vergiler ve cezalara TEK TAHAKKUK ve CEZA KARARI düzenlenebilir
Ceza Verme Yetkisi İdari yaptırım kararları idare amirleri veya yardımcıları tarafından verilir
(Müfettiş yok – Muayene mem. Yok)

⚖️ CEZA KOYAN ÇEŞİTLİ KANUNLARA GÖRE TAKİBAT

Bir fiilin HEM Kanun HEM DE kaçakçılık veya diğer ceza koyan kanunların kapsamına girebilecek olması durumunda,

İdare amiri durumu inceler, aynı zamanda diğer kanunlara göre işlem yapılıp yapılmayacağını tespit eder.

✅ AĞIR CEZA LEHINE UYGULAMA

Soruşturma veya kovuşturma sonucunda Kanunda tayin edilen cezalardan daha ağır bir para cezasına karar verildiği veya fiilin suç teşkil ettiğine ve suçtan dolayı yaptırım uygulanmasına karar verildiği takdirde:

• Kararın kesinleşmesi ve hükmolunan paranın tahsili şartıyla
Kanuna göre verilmiş olan CEZA KALDIRILIR ve alınmış olan para geri verilir.

💬 2. YANLIŞ İZAHAT VERİLMESİ Aç/Kapa

💬 İZAHAT TALEP HAKKI

Yükümlüler, gümrük mevzuatının uygulanması hakkında İZAHAT talep edebilirler. YANLIŞ İZAHAT VERİLMİŞ OLMASI hâlinde PARA CEZASI VERİLMEZ ve FAİZ UYGULANMAZ.

📋 İzahat Talep Süreci

  • Talepler, BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜNE yapılır
  • BAKANLIĞA intikal ettirilir (Gümrükler Genel Müdürlüğü)
  • İZAHAT bildirildiği tarihten itibaren hüküm ifade eder

🚫 İZAHAT KAPSAMI DIŞI TALEPLER

Aşağıdaki talepler BU MADDE KAPSAMINDA DEĞERLENDİRİLMEZ:

  • BTB ve BMB'ne ilişkin talepler
  • 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun uyarınca yapılan talepler
  • 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu uyarınca yapılan talepler

⚠️ İZAHAT GEÇERSİZLİK KURALLARI

Durum Sonuç
Mevzuat Değişikliği Mevzuat hükümlerinde değişiklik olması ve verilen izahatın yeni hükümlere uymaması durumunda,
Yeni düzenlemenin yapıldığı tarihten itibaren işlem yapılmaz
Yanlış/Eksik Bilgi YANLIŞ veya EKSİK bilgiye dayanılarak verilen izahat VERİLDİĞİ TARİHTEN İTİBAREN GEÇERSİZDİR
Kişisel Geçerlilik İzahat, SADECE BAŞVURU SAHİBİ İÇİN izahat niteliği taşır
Hukuki Nitelik İzahat, KARAR NİTELİĞİ TAŞIMAZ ve İTİRAZA KONU OLMAZ

🧪 TAHLİL VE TARİFE BİLGİSİ ÖZEL DURUMLAR

🧪 TAHLİL RAPORU DEĞİŞİKLİĞİ

TAHLİL RAPORLARINA GÖRE BEYANDA BULUNULDUĞU, ancak daha sonra yapılan tahlilde eşyanın FARKLI BİR TARİFEDE sınıflandırılması durumunda:

Varsa FARK VERGİLER TAHSİL EDİLİR ancak PARA CEZASI ve FAİZ UYGULANMAZ.

📋 TARİFE BİLGİSİ DEĞİŞİKLİĞİ

TARİFE BİLGİSİ kapsamında tespit edilen tarifenin, Gümrük idaresi tarafından sonradan değiştirilmesi durumunda:

Varsa FARK VERGİLER TAHSİL EDİLİR ancak PARA CEZASI ve FAİZ UYGULANMAZ.

🕵️ 3. MUHBİRLER (GK 233) Aç/Kapa

💰 MUHBİR İKRAMİYESİ

💵 TEMEL ORAN

Para cezalarının %15'İ, muayene ve tahlilden önce durumun ortaya çıkmasını sağlayan MUHBİRLERE ödenir.

📋 Dağıtım Kuralı

Para Cezalarının DAĞITIMI, İLK BEYANNAME için yapılır.

Aynı işlem DİĞER BEYANNAMELERE YANSITILDIĞI durumlarda, ortaya çıkarılan olayın YAYGINLAŞTIRILMASI söz konusu olduğundan MUHBİR İKRAMİYESİ VERİLMEZ.

🔄 MUHBİR İKRAMİYESİ GERİ ALMA

Para cezalarının GERİ VERİLMESİ halinde kendilerine ödenen tutarın geri verileceğine dair bir TAAHHÜTNAME alınır.

Geri İsteme Süresi: MUHBİRLERE DAĞITILAN PARA CEZALARINDAN Geri verilmesine karar verilenler BİR (1) AY İÇERİSİNDE geri istenir.
💡 Muhbir İkramiyesi Örneği:
100.000 TL para cezası verildi.
Muhbir ikramiyesi: 100.000 × %15 = 15.000 TL
Ceza iptal olursa muhbir 1 ay içinde 15.000 TL'yi geri ödemeli.

💰 4. VERGİ KAYBINA NEDEN OLAN CEZALAR (GK 234-238) Aç/Kapa

📊 GK 234 - TARİFE, MİKTAR VE KIYMET FARKLILIKLARI

🎯 UYGULAMA ALANLARI

S.D.G / KISMİ G.İ.R / D.İ.R. / TAM G.İ / G.K.A.İ.R rejimlerinde

Durum Şart Ceza
1. Ağır Aykırılık Ser. Dol.Gir. REJ. / KISMİ GEÇ. İTH. Rej.
Sayı baş ağırlıkta %5'i AŞAN aykırılık veya kıymet unsurlarında aykırılık
FARK VERGİLER + 3 KATI ceza
1. Hafif Aykırılık %5'i GEÇMEYEN fark veya maddi hesap hatası VERGİ FARKININ YARISI ceza
2. Diğer Rejimler Dah. İşl. Rej. / Güm. Kont. Alt. İşl. / TAM Muafiyetli GEÇ. İTH. Rej. FARK VERGİLER + VERGİ FARKININ YARISI ceza
3. Kendi İhbarı Gümrük farketmeden KENDİNİ İHBAR EDERSEN FARK VERGİLER + Yukarıdaki Cezaların %10'u
4. Kamu İdareleri Kamu idareleri için FARK VERGİLER + Yukarıdaki CEZALAR UYGULANMAZ (sadece 241/1)
5. TEV Zamanında ödenmezse
Gümrük farkederse
VERGİLER FAİZİ İLE BİRLİKTE tahsil
+ 1/4 ceza
⚠️ Minimum Ceza: 1, 2 ve 3. Fıkralara göre verilecek CEZALAR 241/1'den AZ OLAMAZ.
📊 GTİP Belirsizliği: GTİP konusunda yeterli bilgi bulunmadığı takdirde; Eşyanın girdiği tarife pozisyonundaki EN DÜŞÜK vergi oranı esas alınır.

🚫 GK 235 - YASAK VE İZNE TABİ EŞYA CEZALARI

İhlal Türü Durum Ceza
1. İTHALİ YASAK S.D.G.R. - İthali yasak eşya Gümrüklenmiş değer 4 KATI
Değersiz atık: ton başına 30.000 TL, Kap başına 600 TL
1. İZNE TABİ EŞYA İzni olmayan eşya Gümrüklenmiş değer 2 KATI
Değersiz atık: ton başına 8.000 TL, Kap başına 200 TL
2. İHRACI YASAK İhracı yasak eşya Gümrüklenmiş değer 2 KATI
2. İHRACI İZNE TABİ İhraç izni olmayan eşya Gümrüklenmiş değer ONDA BİRİ
3. YOLCU EŞYASI Yolcu eşyası aykırılık Vergiler 2 KAT alınır, eşya teslim edilir
Ödenmezse gümrüğe terk edilmiş sayılır
4. İthal Yasak/İzne Tabi İthali yasak veya izne tabi eşya Mahrece İade / 3.ülkeye Transit / Gümrüğe Terk
5. Transit Farklı Cins Belirgin şekilde farklı cinste eşya Vergilerinin 2 KATI veya Gümrüklenmiş değerin 2 KATI
5. Transit Eksiklik/Fazlalık Eksiklik / Fazlalık Eksik: Vergiler + 2 kat
Fazla: Vergiler kadar + Tasfiye
6. KENDİ İHBAR Gümrük farketmeden kendi ihbar edersen 1. ve 2. Fıkradaki Cezaların %10'u

🏢 GK 236 - ANTREPO CEZALARI

İhlal Ceza
1. Antrepo EKSİKLİK Eksik eşyanın vergileri alınır + Gümrüklenmiş değerin 2 KATI CEZA
2. Antrepo FAZLALIK İthalat veya ihracat vergileri kadar ceza + fazla eşya Tasfiye
4. Gümrüksüz Satış Mağazası Hak sahibi olmayanlara satış/Limit üstü satış
Vergiler alınır + 3 katı ceza
5. Antrepo Farklı Cins Belirgin şekilde farklı cinste eşya
Fark Vergilerin 2 katı YADA Gümrüklenmiş değerin 2 katı

📋 GK 237 - ÖZET BEYAN CEZALARI

İhlal Hesaplama Ceza
1. Özet Beyan EKSİKLİK Vergiler tarife pozisyonuna göre hesaplanır
Tarife pozisyonu belirlenemiyorsa fasıldaki en yüksek vergi oranı
Gümrük Vergileri kadar ceza
2. Pozisyon Belirlenemezse Tarife pozisyonu veya fasıl belirlenemiyorsa EKSİK HER KAP İÇİN 241/1 ceza
3. Özet Beyan FAZLALIK - CIF kıymeti kadar ceza + Mülkiyet kamuya geçer + Tasfiye
4. DÖKME EŞYA Toleransı DÖKME EŞYA %3 – DOĞAL GAZ %6 Eksiklik fazlalık TAKİBATI YAPILMAZ
5. Miktar Tespit Edilemezse Eşya miktarı gümrükçe tespit edilmemişse 234 UYGULANMAZ, özet beyan eksiklik fazlalık takibatı yapılır
6. Özet Beyan Verilmeden Özet beyan verilmeden TGB'ye eşya getirilmesi CIF kıymeti kadar ceza + Mülkiyet kamuya geçer + Tasfiye

🔄 GK 238 - REJİM İHLAL CEZALARI

Rejim İhlal Türü Ceza
1.a DİR/GKAİR/Geç.İth Rejim ihlali Gümrüklenmiş değerin 2 katı
1.b TAM Muafiyetli Geç.İth Özel kullanıma mahsus taşıt Gümrük vergilerinin DÖRTTEBİRİ
1.c DİR/GKAİR İhlal var ama eşya gümrük gözetiminden çıkartılmamış Vergiler ile faizin toplamı kadar
1.d Geçici İthalat Süresi içinde GOBİK'e tabi tutulmaması
(Özel kullanım taşıtlar hariç)
Vergiler ile faizin toplamı kadar
2. 60 Gün Geç GOBİK (c) ve (d) bentleri kapsamında 60 gün içinde GOBİK'e tabi tutmazssan Gümrük vergileri kadar
⚠️ Minimum Ceza: Birinci fıkra uyarınca verilecek ceza 241/6'dan AZ OLAMAZ.
🏛️ Kamu İdareleri: Yukarıdaki cezalar uygulanmaz, sadece 241/1 ceza.

⚠️ 5. USULSÜZLÜK CEZALARI (GK 239) Aç/Kapa

⚡ GK 239 - USULSÜZLÜK CEZALARI

İhlal Ceza
1. Muaf Eşya Kaçırma İthalat/İhracat vergilerinden muaf eşyayı gümrük kapıları dışından izinsiz ithal/ihraç
İTHALAT: CİF ONDA BİRİ
İHRACAT: FOB ONDA BİRİ
2. Vergili İhraç Eşya Gümrük vergileri ödenmek suretiyle ihraç edilebilen eşya
Vergiler alınır + Vergilerin 2 katı ceza

📊 6. GK 241. MADDE USULSÜZLÜK CEZALARI Aç/Kapa

📊 GK 241/1 - GENEL USULSÜZLÜK

💰 TEMEL CEZA TUTARI

Bu Kanunda ayrı bir ceza tayin edilmiş haller saklı kalmak üzere, bu Kanuna ve ikincil düzenlemelere aykırı hareket edenlere:

ALTMIŞ (60) TL usulsüzlük cezası uygulanır
(2025 güncel tutar: 1.191 TL)

📈 241/2 - Revalüasyon: Bu miktar, her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranında arttırılır.
241/3
2 KATI
241/4
4 KATI
241/5
6 KATI
241/6
8 KATI

⚡ GK 241/3 - İKİ KATI CEZALAR

İhlal Açıklama
Yanlış Belge/Bilgi Gümrüğün istediği belge ve bilgileri yanlış vermek
İlişki Beyan Etmeme Alıcı ile satıcı arasındaki ilişkinin beyan edilmemesi
Gemi Bildirim Gecikmesi Gemilerin geliş ve gidişlerinin süresi içinde bildirilmemesi
Özet Beyan Gecikmesi Özet beyanın süresi içinde verilmemesi
Transit 24 Saat Aşım Transit Rej. verilen sürenin 24 SAATE kadar aşılması (Karayolu)
DİR/GKAİR 1 Ay Geç DİR ve GKAİR'nde verilen sürenin bitimini müteakip 1 AY içinde işlemlerin bitirilmesi
Antrepo Teknik Noksanlık Antrepoların teknik donanımlarında noksanlık
Kayıt Tutmama Antrepoya alınan eşyanın kayıtlara geçirilmemesi
Geçici İhracat Gecikmesi Geçici ihracat eşyasının verilen süreyi aştıktan sonra getirilmesi
İhracat %10 Aşım İhracat eşyasında %10'dan fazla farklılık çıkması (KMK hükmü saklı)
Serbest Bölge Kurallara Uymama Serbest bölgeye giren, çıkan, çalışan kişilerin kurallara uymaması
Geçici İthalat 1 Ay Geç Geçici ithalat rejiminde verilen sürenin bitimini müteakip 1 AY içinde yeniden ihr. veya GOBİK'e tabi tutulması
Geçici İthalat Bilgisiz Çıkış Geçici ithal edilen eşyanın gümrüğe bilgi vermeden ancak süresi içerisinde yurt dışı edildiğinin kanıtlanması

🔥 GK 241/4 - DÖRT KATI CEZALAR

İhlal Açıklama
Temsil Yetkisizliği Temsil yetkisi olmadığı halde iş takip etmek
Karayolu Taşıt İzinsiz Karayolu taşıtlarının gümrükten izin almadan yük veya yolcu alması
Özet Beyan Yanlış Cins Özet beyanda eşya cinsinin yanlış beyan edilmesi
Transit 48 Saat Aşım Transit rej. verilen sürenin 48 SAATE kadar aşılması (Karayolu)
Parlayıcı Eşya Depolama Genel Antrepo ve Serbest Bölgede parlayıcı ve patlayıcı eşyaları genel amaçlı yerlerde depolamak
Geçici İthalat 2 Ay Geç Geç. İth. rejiminde verilen sürenin bitimini müteakip 2 AY içinde yeniden ihracat veya GOBİK'e tabi tutmak
DİR/GKAİR 2 Ay Geç DİR - GKAİR verilen sürenin bitimini müteakip 2 AY içinde yeniden ihracat veya GOBİK'e tabi tutmak
İzinsiz Elleçleme Antrepodaki eşya için izin alınmadan elleçleme yapılması

💥 GK 241/5 - ALTI KATI CEZALAR

İhlal Açıklama
Transit 72 Saat Aşım Transit Rejiminde sürenin 72 SAATE kadar aşılması (Karayolu)
Geçici İthalat Taşıt 3 Ay Geç. İth. Rej. kapsamında getirilen TAŞITLARIN verilen sürenin bitimini müteakip 3 AY içinde yeniden ihr. veya GOBİK'e tabi tutmak

💀 GK 241/6 - SEKİZ KATI CEZALAR

İhlal Açıklama
Gemi Rota İhlali Gemilerin rota değiştirmesi, yolda durması, başka gemilerle temas etmesi, yol kesmemesi
Taşıt Yol İhlali Taşıtların önceden belirlenmiş yollar dışında seyretmesi
Transit 72+ Saat Aşım Transit Rejiminde verilen sürenin 72 SAATTEN DAHA fazla aşılması (Karayolu)
Belge İbraz Etmeme Yazılı olarak talep edilen BİLGİ/BELGELERİN ibraz edilmemesi
5 Yıl Saklama İhlali Bilgi/Belgelerin 5 YIL SAKLANMAMASI
Taşıtsız Çıkış Geç. İth. Rej. kapsamında TGB'ye getiren kişisel kullanıma mahsus taşıtların hak sahipleri tarafından gümrüğe bilgi verilmeden taşıtsız yurt dışına çıkılması

💰 GK 241/7 - İŞLETİCİ ÜCRET CEZASI

İşleticilerin tahmil, tahliye, ardiye, saha içi taşıma ücretleri vb. masrafların Bakanlıkça belirlenen azami bedellere uyulmaması halinde

Her bir işlem için 5.000 TL usulsüzlük cezası uygulanır.

💡 Örnek:
Bakanlık azami tahmil ücreti: 100 TL/saat belirledi
İşletici 150 TL/saat aldı
→ Her bir tahmil işlemi için 5.000 TL ceza